Als iemand die u liefhebt kampt met een verslaving, voelt u zich vaak machteloos. U ziet wat de verslaving aanricht — in het leven van uw partner, uw kind, uw ouder of uw vriend — maar u weet niet wat u kunt doen. Helpen lijkt soms meer kwaad dan goed te doen. Niets doen ook.
Verslaving begrijpen
Verslaving is geen karakterfout of gebrek aan wilskracht. Het is een hersenziekte waarbij bepaalde stofjes — alcohol, drugs, medicijnen of zelfs gokprikkels — de beloningscentra in de hersenen zo sterk beïnvloeden dat de persoon er niet meer los van kan komen zonder hulp.
Begrijpen dat verslaving een ziekte is, maakt het makkelijker om niet te oordelen — en dat is de basis van effectieve steun.
Wat u kunt doen als naaste
Vermijd confrontaties vanuit boosheid of frustratie. Kies een rustig moment en spreek vanuit uw eigen gevoel. "Ik maak me zorgen over jou" werkt beter dan "Je moet stoppen". Oordeel niet, maar laat merken dat u er bent.
Grenzen stellen is geen straf — het is zelfbescherming. U kunt uw dierbare steunen zonder medeplichtig te worden aan de verslaving. Betaal geen schulden die door het gebruik zijn ontstaan. Dek geen leugens toe. Zeg duidelijk wat u wel en niet accepteert.
Veel naasten passen onbewust hun eigen gedrag aan om de vrede te bewaren. Ze nemen taken over, maken excuses of kijken de andere kant op. Dit heet 'enablen' en houdt de verslaving in stand. Het is moeilijk om hiermee te stoppen, maar het is essentieel.
Leven naast iemand met een verslaving is uitputtend. U bent constant alert, u maakt u zorgen, u voelt u schuldig als het slecht gaat. Zoek steun bij een vertrouwenspersoon, een psycholoog of een zelfhulpgroep voor naasten zoals Help mijn dierbare is verslaafd.
Hoe meer u begrijpt over verslaving, hoe beter u kunt helpen. Lees, luister naar podcasts, spreek met professionals. Kennis neemt de machteloosheid weg.
Wat u beter kunt laten
"Als je niet stopt, verlaat ik je" werkt zelden — tenzij u het ook echt meent en doorvoert. Lege dreigingen ondermijnen uw geloofwaardigheid.
Dit leidt vrijwel altijd tot conflict en lost niets op. Iemand die wil gebruiken, vindt altijd een manier.
Verslaving is niet uw schuld. U heeft het niet veroorzaakt, u kunt het niet controleren en u kunt het niet genezen. De drie C's die veel naasten houvast geven.
Hopen dat het vanzelf overgaat is begrijpelijk, maar zelden effectief. Verslaving verergert meestal zonder behandeling.
Wanneer professionele hulp noodzakelijk is
Als de verslaving het dagelijks functioneren ernstig verstoort — werk, relaties, gezondheid — is professionele hulp noodzakelijk. Signalen dat het tijd is:
Wat als uw dierbare geen hulp wil?
Dit is de meest pijnlijke situatie. Iemand kan niet gedwongen worden tot herstel — motivatie moet van binnenuit komen. Wat u wel kunt doen:
"U heeft het niet veroorzaakt, u kunt het niet controleren en u kunt het niet genezen. Maar u kunt wél het verschil maken door op het juiste moment de juiste hulp in te schakelen."
De rol van Abstinent
Bij Abstinent begeleiden wij niet alleen de verslaafde, maar betrekken wij ook de naasten bij het behandelproces. Een familiedag tijdens de behandeling in Portugal helpt u als naaste te begrijpen wat uw dierbare doormaakt — en hoe u daarna thuis kunt steunen op een gezonde manier.
Als u klaar bent om actie te ondernemen — voor uw dierbare of voor uzelf als naaste — neem dan vrijblijvend contact op met Abstinent. Wij luisteren naar uw situatie, beantwoorden uw vragen en bespreken welke stap het meest passend is.
Abstinent is een erkend agentschap voor verslavingszorg in het buitenland. Wij begeleiden u van intake tot nazorg en koppelen u aan de juiste kliniek in Portugal.